Η 21η Απριλίου 1967 αποτελεί τομή και για την ιστορία της Καβάλας. Το πραξικόπημα των συνταγματαρχών κατήργησε σε όλη τη χώρα συνταγματικές ελευθερίες, επέβαλε λογοκρισία και απαγορεύσεις και οδήγησε σε φυλακίσεις και εξορίες. Στην τοπική κλίμακα, η μετάβαση ήταν άμεση: η δημόσια ζωή της πόλης προσαρμόστηκε στο νέο καθεστώς, όπως συνέβη και στην υπόλοιπη Ελλάδα.
Σύμφωνα με τοπική ιστορική καταγραφή, το εκλεγμένο Δημοτικό Συμβούλιο Καβάλας συνεδρίασε για τελευταία φορά το βράδυ της 20ής Απριλίου 1967. Την επόμενη ημέρα, μετά την επικράτηση της χούντας, οι εκλεγμένες τοπικές αρχές παύθηκαν, αριστεροί δημοτικοί σύμβουλοι συνελήφθησαν και ο δήμος πέρασε σε διορισμένη διοίκηση. Το στοιχείο αυτό δείχνει πώς οι κεντρικές πολιτικές εξελίξεις αποτυπώθηκαν αμέσως και στον θεσμικό βίο της Καβάλας.
Λίγους μήνες αργότερα, η Καβάλα βρέθηκε και στο επίσημο πρόγραμμα δημοσίων εμφανίσεων του καθεστώτος. Το Ιστορικό Αρχείο της ΕΡΤ καταγράφει ότι στις 28 Δεκεμβρίου 1967 ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και υπουργός Εσωτερικών Στυλιανός Παττακός επισκέφθηκε την πόλη. Στο αρχειακό τεκμήριο περιλαμβάνονται η άφιξη και η υποδοχή του, η παρουσία του στην τελετή θεμελίωσης του Διοικητηρίου Καβάλας, η ομιλία του δημάρχου Ευάγγελου Ευαγγελίου, ο αγιασμός, η τοποθέτηση της πλάκας θεμελίωσης από τον Παττακό και, στη συνέχεια, η ομιλία του στην κεντρική πλατεία.
Η επίσκεψη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, επειδή συνδέει την πόλη με έναν από τους βασικούς πρωταγωνιστές της 21ης Απριλίου όχι μόνο σε συμβολικό αλλά και σε απολύτως τεκμηριωμένο τοπικό επίπεδο. Η παρουσία του Παττακού στην Καβάλα καταγράφηκε ως γεγονός διοικητικό και δημόσιο, με επίκεντρο ένα έργο κρατικής υποδομής και με εμφανή συμμετοχή των τοπικών αρχών της εποχής.
Αρχειακά τεκμηριωμένη είναι και η επίσκεψη του Γεωργίου Παπαδόπουλου στην Καβάλα. Στις 28 Ιουνίου 1973, όπως προκύπτει από δύο σχετικά τεκμήρια του Αρχείου της ΕΡΤ, ο Παπαδόπουλος επισκέφθηκε την πόλη για να παρακολουθήσει την παρέλαση των ελληνικών και συμμαχικών δυνάμεων που συμμετείχαν στην άσκηση «Αλεξάντερ Εξπρές». Στην υποδοχή του συμμετείχαν ο δήμαρχος Καβάλας Ευάγγελος Ευαγγελίου, ενώ παρόντες ήταν και κορυφαίοι στρατιωτικοί παράγοντες της περιόδου, όπως ο Οδυσσέας Αγγελής και οι αρχηγοί των τριών Κλάδων.
Έτσι, η σχέση της Καβάλας με την 21η Απριλίου δεν περιορίζεται σε μια γενική αναφορά στη δικτατορία. Συνδέεται, αφενός, με την άμεση ανατροπή της τοπικής δημοκρατικής κανονικότητας μετά το πραξικόπημα και, αφετέρου, με δύο συγκεκριμένες επισκέψεις κορυφαίων προσώπων του καθεστώτος: του Στυλιανού Παττακού το 1967 και του Γεωργίου Παπαδόπουλου το 1973. Τα τεκμήρια αυτά δείχνουν ότι η Καβάλα υπήρξε όχι μόνο μια πόλη που έζησε τις συνέπειες της επταετίας, αλλά και ένας τόπος όπου η δικτατορία επέλεξε να προβάλει δημόσια την παρουσία της.
Οι φωτογραφίες είναι από εκείνες τις επισκέψεις στην Καβάλα
Θεόδωρος Σπανέλης
Δημοσιεύτηκε στις
Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.
