Μια φωτογραφία από το Αρχείο του “Χ” από το καλοκαίρι του 2002
Μια σπάνια φωτογραφία από το αρχείο του “Χ” μας γυρίζει πίσω στο καλοκαίρι του 2002, όταν το θηριώδες αερόστρωμνο (hovercraft) τύπου Zubr του Πολεμικού Ναυτικού «πάρκαρε» στην αλάνα της Νέας Ηρακλείτσας Καβάλας.
Η εικόνα αυτή αποκτά σήμερα νέα αξία, καθώς το Πολεμικό Ναυτικό υλοποιεί το μεγαλύτερο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των τελευταίων δεκαετιών. Ενώ τότε η Ελλάδα εντυπωσίαζε τη διεθνή κοινότητα αγοράζοντας ρωσική τεχνολογία αιχμής επί υπουργίας Άκη Τσοχατζόπουλου, σήμερα ο στόλος στρέφεται σε ψηφιακές πλατφόρμες και drones, με τις Belharra να αποτελούν τη νέα αιχμή του δόρατος.
Τι βλέπουμε στη φωτογραφία;
Το σκάφος είναι ένα από τα τέσσερα Zubr που απέκτησε η Ελλάδα (Κεφαλληνία, Ιθάκη, Κέρκυρα, Ζάκυνθος).
- Η Προσαιγιάλωση: Το Zubr είναι το μοναδικό πλοίο τέτοιου μεγέθους που μπορεί να βγει εντελώς στην ξηρά (όπως φαίνεται στην αλάνα), χάρη στην τεχνολογία αερόστρωμνου που του επιτρέπει να «ίπταται» πάνω από την άμμο.
- Οι Κινητήρες: Οι τεράστιοι αεραγωγοί με την ελληνική σημαία που δεσπόζουν στη φωτογραφία, φιλοξενούν τους αεροστρόβιλους που δίνουν στο πλοίο την απίστευτη ταχύτητα των 60 κόμβων.
- Το Στρατηγικό Πλεονέκτημα: Την εποχή εκείνη, η αγορά τους θεωρήθηκε κίνηση-ματ για την ταχεία μεταφορά δυνάμεων στα νησιά, αφού ένα Zubr μπορεί να μεταφέρει 3 άρματα μάχης ή 500 στρατιώτες σε ελάχιστο χρόνο.
Η Σύνδεση με το Σήμερα
Σήμερα, με τα νέα πλοία του Πολεμικού Ναυτικού να βρίσκονται στο επίκεντρο της επικαιρότητας, η φωτογραφία του “Χ” μας θυμίζει ότι η Ελλάδα πάντα αναζητούσε τρόπους να κυριαρχεί στο Αιγαίο με μέσα που προκαλούν δέος. Αν και τα Zubr αντιμετώπισαν προβλήματα υποστήριξης λόγω της ρωσικής τους προέλευσης, παραμένουν μέχρι και σήμερα τα ταχύτερα και πιο επιβλητικά σκάφη που πέρασαν ποτέ από τις ελληνικές θάλασσες.
Η Κατάσταση των Zubr σήμερα (Μάρτιος 2026)
Η «χρυσή εποχή» των ρωσικών θηρίων φαίνεται να δύει, καθώς η υποστήριξή τους έγινε εξαιρετικά δύσκολη λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων και της έλλειψης ανταλλακτικών.
- HS Κεφαλληνία (L-180): Το σκάφος που πιθανότατα βλέπουμε στη φωτογραφία σου (το πρώτο που παρελήφθη) παροπλίστηκε επίσημα τον Μάρτιο του 2025, μετά από 24 χρόνια υπηρεσίας. Η δυσκολία στη συντήρηση των αεριοστροβίλων του το κατέστησε μη λειτουργικό.
- HS Ιθάκη, Κέρκυρα & Ζάκυνθος: Παραμένουν τυπικά στη δύναμη του στόλου, αλλά η επιχειρησιακή τους δράση είναι περιορισμένη. Το Πολεμικό Ναυτικό τα διατηρεί ως «στρατηγική εφεδρεία» για κρίσιμες αποβάσεις, αλλά η συντήρησή τους είναι πλέον ένας διαρκής αγώνας.
- Το πρόβλημα της υποστήριξης: Η αδυναμία μαζικής παραγωγής εξαρτημάτων για τους κινητήρες και τα μειωτήρες πίεσης από τη Ρωσία και την Ουκρανία τα έχει καταστήσει «ακριβά και δύσκολα» στη χρήση τους.
Η Νέα Εποχή: Από τα Zubr στις Belharra
Η συζήτηση για τα νέα πλοία είναι πιο επίκαιρη από ποτέ, καθώς το 2026 αποτελεί έτος-ορόσημο για τον ελληνικό στόλο:
- Η άφιξη του «Κίμωνα»: Τον Ιανουάριο του 2026, η πρώτη ψηφιακή φρεγάτα Belharra (HS Kimon – F601) έφτασε στην Ελλάδα. Αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε φάση επιχειρησιακής αξιολόγησης και είναι το πρώτο νέο πλοίο κύριας κρούσης μετά από δεκαετίες.
- Το πρόγραμμα “Ατζέντα 2030”: Το Πολεμικό Ναυτικό αντικαθιστά σταδιακά την παλιά φιλοσοφία των «μεγάλων και θορυβωδών» σκαφών (όπως τα Zubr) με:
- Ψηφιακές Φρεγάτες: Με αντιτορπιλικές ικανότητες και πυραύλους Aster 30.
- Ελικόπτερα MH-60R (Romeo): Μέχρι τον Απρίλιο του 2026, η Ελλάδα θα έχει παραλάβει και τα 7 νέα ελικόπτερα-«κυνηγούς» υποβρυχίων.
- Συστήματα C-UAS: Τα νέα πλοία εξοπλίζονται με το σύστημα «Κένταυρος» για την αντιμετώπιση εχθρικών drones.
Συμπέρασμα: Η φωτογραφία από το αρχείο του “Χ” κλείνει μέσα της την τελευταία μεγάλη εξοπλιστική προσπάθεια του 20ου αιώνα. Σήμερα, η «αλάνα» της Νέας Ηρακλείτσας είναι μια ανάμνηση, καθώς η ισχύς της Ελλάδας μεταφέρεται από την άμμο των ακτών στα βαθιά νερά με τεχνολογία stealth και ραντάρ SeaFire.
Δημοσιεύτηκε στις
Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.
