Χρονόμετρο

    ΑΝΑΣΚΑΦΗ ΣΤΟΝ ΛΟΦΟ ΚΑΣΤΑ, ΣΤΗΝ ΑΜΦΙΠΟΛΙΣ: Τι έγινε με τις επιγραφές που (ακόμη) δεν βρέθηκαν

    Δημοσιεύτηκε στις

    Γιατί ενισχύεται η άποψη ότι ο τάφος είναι ασύλητος και μας επιφυλάσσει μεγάλες εκπλήξεις

     

     

    Η χθεσινή, ήταν μια ακόμη μέρα, κατά την οποία η ανασκαφή στον λόφο Καστά, στην Αμφίπολη, ήρθε με τα ευρήματα της να ταράξει το πανελλήνιο, αυτή την φορά με αφορμή την «είδηση» για την ανεύρεση δύο επιγραφών στην ανασκαφή στον τάφο, που έχει μαγνητίσει τα βλέμματα όλης της υφηλίου. Η είδηση «ανέβηκε» στο διαδίκτυο και μέσα σε ελάχιστη ώρα ήρθε η διάψευση, στην αρχή από την ανεπίσημη πηγή του Υπουργείου Πολιτισμού και στην συνέχεια από τον ίδιο τον υπουργό Πολιτισμού Κώστα Τασούλα.

    Γιατί όμως η είδηση αυτή προκάλεσε τόσο μεγάλη αναστάτωση και τόσο ταχεία αντίδραση από την ηγεσία του αρμόδιου υπουργείου; Το πρώτο είναι η σπανιότητα ενός τέτοιου ευρήματος, καθώς η μέχρι τώρα γνώση από τις ανασκαφές των μακεδονικών τάφων, δηλώνει την απουσία κάθε είδους επιγραφών που θα πρόσφερε πληροφορίες για τον «ένοικο» του οικήματος, οπότε αναγκάζονται από τον συνδυασμό των υπολοίπων ευρημάτων να προσδιορίζουν τα στοιχεία της ταυτότητάς του.

    Το δεύτερο είναι ότι έστω και μια επιγραφή να είχε βρεθεί στον συγκεκριμένο τάφο, θα ήταν ικανή να λύσει σχεδόν όλα τα μυστήρια και τα ερωτήματα που υπάρχουν για το συγκεκριμένο μνημείο. Μάλιστα όπως δήλωσε κατά την ενημέρωση προς του δημοσιογράφους η ανεπίσημη πηγή του ΥΠΠΟ, ότι «αν βρίσκαμε μια επιγραφή θα ήμασταν πάρα πολύ ευτυχισμένοι…». Τότε τι βρήκαν και δημιουργήθηκε τόσος θόρυβος;

    Πριν επιχειρήσουμε μια απάντηση στο παραπάνω ερώτημα, ας σταθούμε σε μερικά σημαντικά σημεία, από τα μέχρι τώρα ευρήματα του τάφου. Κατ΄ αρχήν, ο συγκεκριμένος τάφος δεν είναι ένας απλός και συνηθισμένος μακεδονικός τάφος, όπως τόσοι άλλοι που έχουν βρεθεί και στους οποίους συμπεριλαμβάνουμε και τον βασιλικό τάφο του Φιλίππου Β’. Αυτό που τον κάνει διαφορετικό είναι ότι δεν είναι απλά ένας μακεδονικός τάφος, αλλά ένα μνημείο που συνθέτει το σύνολο του ελληνικού κόσμου, από την Ιωνία μέχρι την Λακωνία και από εκεί μέχρι την Μακεδονία. Οι δύο σφίγγες και οι δύο καρυάτιδες διατρέχουν το σύνολο του ελληνισμού και εκφράζουν με τον καλύτερο τρόπο την μετεξέλιξη του πρότερου καθεστώτος  της πόλης – κράτος, στο νέο καθεστώς της ελληνικής αυτοκρατορίας.

    Ας μην επεκταθούμε όπως σε αυτό, για να μείνουμε στα ευρήματα του τάφου αλλά και στο ίδιο το μνημείο, τα στοιχεία του οποίου εξυπηρετούν  περισσότερο μια μυητική, παρά διακοσμητική, ανάγκη, γεγονός που το καθιστά ακόμη πιο σημαντικό και ακόμη πιο ενδιαφέρον, καθώς θα προσφέρει τεράστιο υλικό προς μελέτη τα επόμενα χρόνια.

     

    amfipolis

    Δεν μπορούσε να περάσε απαρατήρητη η αστυνομική παρουσία.


    amfipolis 2

    Κλειστός ο δρόμος προς την ανασκαφή για μιάμιση ώρα περίπου, κανείς επισκέπτης δεν μπορούσε να πλησιάσει


    AMFIPOLIS

    Αυτό είναι το άνοιγμα από το οποίο αφαιρούνε το χώμα από τον τρίτο θάλαμο και ίσως τον τελευταίο πριν τον νεκρικό θάλαμο

     

    Ισχυρή αστυνομική δύναμη

     

    Αυτό το μνημείο χθες Τετάρτη, το προστάτευαν ακόμη πιο ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις απ’ ότι τις προηγούμενες ημέρες και μάλιστα δεν είναι καθόλου τυχαία η παρουσία και του Αστυνομικού Διευθυντή Σερρών ο οποίος ήταν παρών και επιθεώρησε τα μέτρα ασφαλείας πέριξ του τύμβου, ενώ παρέμεινε και στη Μεσολακκιά μέχρι το μεσημέρι.

    Γύρω στις 12 το μεσημέρι, και ενώ το σύνολο των δημοσιογράφων είχε απομακρυνθεί από το χώρο της ανασκαφής, ο δρόμος προς τον λόφο Καστά έκλεισε από τις αστυνομικές δυνάμεις και απαγορεύτηκε κάθε πρόσβαση για μία ώρα περίπου στους επισκέπτες. Εκείνη την ώρα έγινε η μεταφορά των σημαντικών ευρημάτων στο χώρο του αρχαιολογικού μουσείου Αμφιπόλεως…

    Σύμφωνα με τις πληροφορίες – που όπως προαναφέραμε διαψεύστηκαν – επρόκειτο για δύο επιγραφές, και σύμφωνα με τις ανεπίσημες πηγές του ΥΠΠΟ στην πραγματικότητα αυτά που μεταφέρθηκαν είναι τρία τμήματα του επιστυλίου από τον δεύτερο θάλαμο που βρίσκεται ακριβώς πίσω από τις δύο καρυάτιδες. Μάλιστα σε ελάχιστο χρόνο σχετική ανακοίνωσε εξέδωσε και ο υπουργός Κώστας Τασούλας στην οποία σημειώνεται ότι «Το ΥΠΠΟΑ και μόνον ενημερώνει τακτικά για την πορεία των ανασκαφικών εργασιών στο λόφο Καστά από την ΚΗ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων. Έγκαιρα και υπεύθυνα πληροφορούμε για κάθε εύρημα που βρίσκεται και για την κατάστασή του. Αντιλαμβάνεσθε συνεπώς ότι ενημερώνουμε για ό,τι βρίσκουμε. Δεν γίνεται να ενημερώνουμε και για ό,τι δεν βρίσκουμε !»

     

    Ξεχωριστή ορθομαρμάρωση

     

    Ωστόσο η ανεπίσημη πηγή του ΥΠΠΟΑ δεν έμεινε στη διάψευση της είδησης της ανεύρεση δύο επιγραφών, και αποκάλυψε ότι στο δεύτερο θάλαμο, αυτόν που είναι πίσω από τις Καρυάτιδες, βρέθηκε ότι όλος ο χώρος είναι διακοσμημένος με ορθομαρμάρωση από λευκό μάρμαρο Θάσου!!! Δείγμα, ύπαρξης πλούτου και ευμάρειας από τον ιδιοκτήτη του τάφου, καθώς θα μπορούσε να καταφύγει στην φθηνότερη λύση της ζωγραφικής μίμησης του μαρμάρου, αλλά δεν το έκανε… Φαίνεται ότι για κάποιον πολύ συγκεκριμένο λόγο, ο χώρος αυτός που είναι μετά την δεύτερη είσοδο που στολίζουν οι καρυάτιδες, έπρεπε να κυριαρχείται από το λευκό που ξεχωρίζει, και το οποίο προσφέρει απλόχερα το εξαιρετικό «χιονάτο» μάρμαρο της Θάσου.

     

    Λίφτινγκ στις καρυάτιδες

     

    Επίσης, μια ακόμη είδηση είναι ότι οι συντηρητές του ΥΠΠΟ μάλλον είναι σε θέση – ή τουλάχιστον θα επιχειρήσουν – να επανασυνδέσουν τα σπασμένα μαρμάρινα κομμάτια από τις Καρυάτιδες που έχουν αρχίσει να βρίσκουν μέσα στο χώμα και αφορούν όχι μόνο τα χέρια αλλά και το πρόσωπο της δεύτερης. Δεν αποκλείεται λοιπόν τα «μαγικά τους χέρια» να ξαναδώσουν πίσω στην κόρη το χαμένο της πρόσωπο, το οποίο όπως φαίνεται καταστράφηκε από πτώση λίθων…

     

    Δύσκολη η δουλειά των τυμβωρύχων

     

    Ωστόσο οι ενδιαφέρουσες ειδήσεις δεν σταματούν εδώ, όπως αποκάλυψε η πηγή του ΥΠΠΟ, το αμμώδες χώμα που έχει βρεθεί να καλύπτει όλους τους χώρους πίσω από τις δύο σφίγγες και τις δύο καρυάτιδες καθώς και στον τρίτο θάλαμο, δεν είναι ανακατεμένο, αλλά τακτοποιημένο σε στρώσεις, δηλωτικό του γεγονότος ότι δεν προέρχεται από επιχωματώσεις λάσπης αλλά τοποθετήθηκε εκεί για να προστατεύει την ηρεμία και την γαλήνη του νεκρού ενοίκου!!!

    Επίσης όπως έγινε γνωστό, ο τρίτος θάλαμος – η είσοδό που οδηγεί στον τρίτο θάλαμο  ακόμη δεν έχει αποκαλυφθεί – είναι και αυτός γεμάτος με χώμα. Οι εργάτες από το άνοιγμα που υπάρχει επάνω και αριστερά, αφαιρούν χώμα από τον τρίτο θάλαμο ίσο με αυτό που αφαιρούν και από τον δεύτερο, έτσι ώστε να υπάρχει σταθερότητα των δυνάμεων που ασκούνται επάνω στον τοίχο για να μην καταρρεύσει.

    Τι περιλαμβάνει όμως ο τρίτος θάλαμος; Αυτό είναι ένα ακόμη ζήτημα που δεν μπορεί να απαντηθεί, καθώς τα πάντα, τα καλύπτει χώμα το οποίο απομακρύνεται όπως προαναφέραμε σιγά – σιγά. Ενδεχομένως να είναι ο προθάλαμος πριν τον νεκρικό θάλαμο όπου βρίσκεται ο ξεχωριστός ένοικος του τάφου. Όσο για «κηλίδα’ που φαίνεται στο βάθος του δεύτερου ανοίγματος οι πληροφορίες μας λένε ότι δεν είναι ίχνη χρώματος αλλά υγρασία!

    Να σημειώσουμε στο σημείο αυτό, ό,τι σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις και συνυπολογίζοντας τα μέχρι τώρα μέτρα προστασίας του τάφου από τους τυμβωρύχους που έχει αποκαλύψει η αρχαιολογική σκαπάνη, ενδέχεται ο νεκρικός θάλαμος να μην βρίσκεται στο ίδιο επίπεδο με το μέχρι τώρα τμήμα του τάφου που έχει αποκαλυφθεί, αλλά χαμηλότερα και να υπάρχουν σκαλοπάτια που οδηγούν σε αυτόν.

    Μην ξεχνάτε ότι και η είσοδος του τάφου με τις σφίγγες είναι σε χαμηλότερο επίπεδο από το ύψος του περιβόλου και προστατεύεται τόσο από τον μαρμάρινο όσο και τον εσωτερικό πέτρινο περίβολο. Οι εκτιμήσεις αυτές ενισχύουν την εκτίμηση ότι ο τάφος θα βρεθεί ασύλητος καθώς κάθε επίδοξος τυμβωρύχος που θα επιχειρούσε να περάσει τόσα εμπόδια και να συρθεί μέχρι το επίπεδο της ταφής, πέρα όλων των άλλων (καταπλάκωση από την άμμο) κινδύνευε από έλλειψη οξυγόνου, απαραίτητο τόσο για την δική του αναπνοή όσο και για την δάδα που θα κρατούσε.

     

    Συμπέρασμα, υπάρχουν πολλές πιθανότητες να αντικρίσουμε εντυπωσιακά ευρήματα που αυτή την στιγμή δεν μπορούμε να φανταστούμε. Όσο για την χθεσινή μεταφορά ευρημάτων για φύλαξη και συντήρηση στο αρχαιολογικό μουσείο, μπορεί η διάψευση να αφορά τις επιγραφές, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι αυτό που μεταφέρθηκε είναι κάτι πολύ σημαντικότερο των τριών τμημάτων του επιστυλίου.

     

    Θεόδωρος Αν. Σπανέλης


    Δημοσιεύτηκε στις 0

    Επιτρέπεται η αναδημοσίευση του περιεχομένου της ιστοσελίδας εφόσον αναφέρεται ευκρινώς η πηγή του. Νόμος 2121/1993 και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.